İran’a karşı açılan savaşın ABD açısından somut bir zaferle sonlanamamasının ardından, gözler ABD Donald Trump’ın ordu ile arasında olan ilişkilerine çevrildi. Trump’ın ilk dönemine ilişkin dikkat çekici bir toplantı ve sonrasındaki gelişmeler, sivil-asker ilişkilerindeki gerilimi yeniden gündeme taşıdı. Al Jazeera’nın haberine göre 2017 yılında Pentagon’daki “Tank” adlı gizli toplantı odasında yapılan görüşmede, dönemin Savunma Bakanı James Mattis, Dışişleri Bakanı Rex Tillerson ve Ulusal Ekonomik Konsey Direktörü Gary Cohn, Trump’a II. Dünya Savaşı sonrası kurulan uluslararası düzeni anlatmayı amaçladı.
‘HEPİNİZ KAYBEDENSİNİZ’
Ancak toplantıda Trump’ın üst düzey askeri yetkililerle sert bir tartışmaya girdiği, generallere hitaben “Artık nasıl kazanacağınızı bilmiyorsunuz” ifadelerini kullandığı aktarıldı. Bu çıkışın, askeri çevrelerde rahatsızlık yarattığı ve özellikle Tillerson ile ilişkileri daha da gerdiği belirtildi.
Habere göre Trump en üst düzey generallerine dönerek bağırdı: Hepiniz kaybedensiniz… Artık nasıl kazanacağınızı bilmiyorsunuz. Sizinle savaşa girmeyeceğim. Siz bir sürü enayi ve çocuksunuz.
Haberde, ABD askeri doktrininin temel taşlarından biri olan Colin Powell tarafından geliştirilen “Powell Doktrini”ne de dikkat çekildi. Bu doktrin, askeri gücün ancak net hedefler, güçlü kamuoyu desteği ve ezici üstünlük şartları altında kullanılmasını öngörüyor.
TARİHİN EN BÜYÜK TASFİYELERİ
Trump döneminde ise bu çerçevenin sık sık göz ardı edildiği ifade edildi. Özellikle İran’a yönelik son operasyonlarda, hedeflerin net olmaması ve Kongre onayı bulunmaması eleştiri konusu oldu.
Öte yandan habere göre, Trump yönetimi sırasında üst düzey askeri kadrolarda yönelik tarihin en büyük tasfiyeleri yaşandı. Bu ayın (Nisan) başlarında Savunma Bakanı Pete Hegseth, ABD Kara Kuvvetleri Komutanı Randy George dahil olmak üzere iki üst düzey generali görevden aldı.
20 GENERAL VE AMİRAL GÖREVDEN ALINDI
Söz konusu adımın, daha geniş çaplı bir yeniden yapılanmanın parçası olduğu ve 2025’ten itibaren yaklaşık 20 general ve amiralin görevden alındığı bildirildi. Uzmanlar, bu durumun Pentagon’da ciddi bir “nesil boşluğu” yarattığını ve kurumsal kapasiteyi zayıflatabileceğini değerlendiriyor.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’nden Mark Cancian, aynı anda bu kadar çok üst düzey askeri liderin görevden alınmasının ABD tarihinde benzeri görülmemiş bir durum olduğunu belirtti.
Haberde ayrıca Trump’ın, askeri liderleri stratejik bir aktör olarak değil, çoğu zaman siyasi ve görsel bir unsur olarak değerlendirdiğine dair yorumlara da yer verildi. Söz konusu yaklaşımın, sivil otorite ile profesyonel askeri yapı arasındaki geleneksel dengeyi zorladığı ifade ediliyor.
Tayfun, Gezgin, Kara Atmaca… İsrail basını Türkiye’nin füzelerini yazdı: ‘1000 kilometrelik tehdit’
Orta Doğu’da Hürmüz Boğazı gerginliği! NYT, İran’ın ‘yeni caydırıcılık unsurunu’ yazdı! ‘Yenemezsiniz’
